Во просториите на Општина Дебрца, денес беше промовирана студијата за хидрогеолошките карактеристики на Белчишко Блато (Сини Вирој).
Оваа студија е прва од ваков вид за овој локалитет и околниот регион, а издавач е Здружението за екологија и туризам „ЕКОТУРИЗАМ 2016“, Охрид. Во изработката беа вклучени искусни хидрогеолози и тимот од здружението.
Градоначалникот Зоран Ногачески, заедно со претставниците од „Екотуризам“, Ѓоко Зороски и Гоце Колески, на денешната промоција го нагласија значењето на оваа студија, според која блатото е хидрографски објект од стратешко значење за општината и поширокиот регион.
Во услови кога светот се бори со климатски промени и кризи за вода, Белчишко Блато има постојана издашност од 2-3 m3/sвода, што теоретски е доволно за водоснабдување на град со околу 400.000 жители.
Студијата ги дефинира хидрогеолошките карактеристики на теренот на поширокиот простор на блатото со вкупна површина од околу 100 km2. Taa дава предлог за воспоставување мониторинг на квантитативни и квалитативни карактеристики на подземните и површинските води. Исто така изработени се и карта на ранливост на подземни води и карта на ризик од загадување на подземни води, кои треба да се земат во предвид во идниот развој и просторно планирање на регионот.
Студијата е дел од активностите кои „ЕКОТУРИЗАМ 2016“ Охрид ги спроведува во процесот на прогласување на блатото кој е во тек, а е достапна и на англиски јазик.
Извршени се бројни научни и едукативни активности, а процесот ќе биде крунисан со добивање статус на блатото заштитено подрачје со категорија – Парк на природата.
проект „Зачувување на Белчишко Блато со ангажирање на општина Дебрца и локалните чинители“
Обука – модул 1: БЕЛЧИШКО БЛАТО – ЗАШТИТА, ЗАЧУВУВАЊЕ И МОЖНОСТИ ЗА ЗЕЛЕНИ БИЗНИСИ
Општина Дебрца, 4 август (четврток) 2022 г.
Агенда
11.00 – 11.05ч. Вовед во обуката, Ѓоко Зороски, Здружение за екологија и туризам „Екотуризам 2016“, Охрид и обраќање на Зоран Ногачески, градоначалник на Општина Дебрца
11.05 – 11.20ч. Презентација на наодите од истражувањето на рибната фауна од Белчишко Блато (2020-2021 г.) во рамките на проектот, проф. д-р Трајче Талевски, Хидробиолошки Институт, Охрид
11.20 – 11.40ч. Закани за рибната фауна и предлог мерки за зачувување и заштита на рибната фауна од Белчишко Блато, проф. д-р Трајче Талевски, Хидробиолошки Институт, Охрид
12.15 – 13.00 Можности за зелени бизниси – биолошки методи за обезбедување повеќе храна и заштита од штетници, Сашко Тодоров, дипл. биолог
13.00 – 13.30 Отворена дискусија
13.30 – Ручек
*Обуката е во рамките на проектот „Зачувување на Белчишко Блато со ангажирање на општина Дебрца и локалните чинители“, кој започна на 1 јуни 2020 г. и ќе трае до 31 август 2022 г. Целта на проектот е изработка на студија за валоризација на природните и социо-економските вредности на блатото за прогласување на блатото за заштитено подрачје, теренски истражувања и јакнење на свеста на локалното население за придобивките и значењето на блатото. Проектот е финансиран од Партнерскиот фонд за критични екосистеми (Critical Ecosystem Partnership Fund (CEPF) – кои го препознаа блатото како вреден и најзачуван блатен екосистем на територијата на нашата држава.
Успешно привршува и последната фаза од реконструкцијата на Задружниот дом во село Требеништа и негова преадаптација во деловен и археолошко -изложбен центар.
Средствата, во износ од 3.500.000 денари се обезбедени од Програмата за рамномерен регионален развој за 2021-2022 година, а 621.720 денари се учество на општина Дебрца. Проектот се имплементира преку Центарот за рамномерен регионален развој.
Денес во Белчишта со пригодна свеченост и официјално беше отворен новиот Изложбен центар на Белчишкото блато. Новата зграда беше реконстуирана со грант во рамките на пограничниот проект помеѓу Грција и Македонија под работен наслов „Подобрување на конзервацијата на приоритетните растенија во меѓуграничната област – CONSE PP“.
Пред свеченоста градоначалникот Ногачески имаше свое поздравно обраќање каде уште еднаш ја потенцираше важноста и значењето на ваквите погранични проекти, особено ја нагласи благодарноста до Европската унија што овој проект го препозна како еден од најуспешните проекти и даде можност за афирмација на еден од најзачуваните блатни системи во Македонија – Белчишкото блато.
Во овој Проект општина Дебрца е партнер заедно со Јавното претпријатие за управување и заштита на повеќенаменската област “Јасен” и Шумарскиот факултет, од македонска страна и општина Терми и националната организација за земјоделски науки “Деметер” Солун,од грчка страна.
Проектот е финансиран од Европската Комисија, Interreg IPA-Cross Border Cooperation Programme MK GR ( 85 % ) и Министерството за локална самоуправа на РМ ( 15 % ).
Целта на Проектот беше да се обезбеди одржливо управување со заштитените области, екосистемите и биодиверзитетот.
-Со Проектот за општина Дебрца обезбеди вкупно 219.555,79 ЕУР, кои се искористија за повеќе проектни активности, како што се:
-подготовка на оригинални слики и видеа од локална флора во Белчишкото Блато, развој на мобилна андроид апликација и реконструкција на објект во село Белчишта и негова адаптација во изложбен објект / музеј за флората на Белчишкото Блато.
Во својот говор градоначалникот Ногачески посебно го истакна задоволството што и општина Дебрца е партнер во овој проект и дека истиот е во функција на заложбите Дебрца ( во случајов Белчишкото Блато “Сини Вирој” ) да прерасне во атрактивна еко туристичка дестинација.
Ова е прв проект од прекугранична соработка во кој учествува општина Дебрца и преку кој се стекна со нови искуства во процесот на аплицирањето и имплементација на ваков тип на европски проекти.
Во моментов најзначајниот спортски настан во општина Дебрца е турнирот во мал фудбал “Петровден 2022”, во село Мешеишта, кој како покровител и оваа година општината го помогна со 60.000 денари.
Општина Дебрца ги помогна и другите одржани спортски манифестации во општината,како :
-меморијалниот турнир во фудбал “Кире Николоски-Камачо” во село Лешани,со 30.000 денари ,
-Меморијалниот натпревар “Мирко Јончески-Мичула”,во село Велмеј, со 15.000 денари.
Согласно Годишната програма за спорт ќе бидат поддржани и други спортски манифестации во текот на 2022 година.
Општината обезбеди финансиска поддршка од 20.000 денари за Анастасија Мојсоска,од Оровник,членка на Стрелачки клуб “Стрелец” Скопје,која со репрезентацијата на Македонија во спортско стрелаштво со воздушна пушка учествува на Медитеранските игри во Алжир.
И во иднина максимално ќе ги помагаме спортските клубови, спортските манифестации и талентираните спортисти од општината.
Општина Дебрца, со задоволство Ве поканува да учествувате во Финалниот Настан на проектот „Подобрување на конзервацијата на приоритетните растенија во меѓуграничната област – CONSE PP“.
Финалниот настан ќе се одржи на 11 јули 2022 година, со почеток во 10.00 часот,во просториите на Општина Дебрца.
Учесници на финалниот настан ќе бидат и претставници на останатите партнери во проектот, односно од Грција претставници на Институтот за одгледување на растенија и генетски ресурси (ПП1), Општина Терми (ПП2), и од Северна Македонија претставници од Општина Дебрца (ПП3), Јавното претпријатие за управување и заштита на повеќенаменската област – ЈАСЕН, како и Факултетот за шумарски науки, пејзажна архитектура и екоинженеринг Ханс Ем, Универзитет Св. Кирил и Методиј во Скопје.
Агендата за финалниот настан е во прилог на оваа покана.
Подобрување на конзервацијата на приоритетните растенија во меѓуграничната област
АГЕНДА ЗА ФИНАЛЕН НАСТАН
Дате: 11 јули 2022 година _ Просторија: Изложбен центар, Општина Дебрца
Време
Тема
10.00-10.10
Регистрација на учесници
10.10-10.30
Поздравни говори
Г-дин Зоран Ногачески, Градоначалник на Општина Дебрца
Д-р Елени Малупа, Истражувачки директор и Проектен координатор, Институт за одгледување на растенија и генетски ресурси, Грција
Г-дин Новица Зечевиќ, Директор на ЈАСЕН
Д-р Кирил Сотировски, Декан, Факултет за шумарски науки, пејзажна архитектура и екоинженеринг, Универзитет Св. Кирил и Методиј во Скопје
Претставник од Општина Терми
Технички секретаријат, Interreg IPA CBC “Greece – Republic of North Macedonia 2014-2020”
10.30-11.45
Проектот Conse-pp
– Conse-pp: Ex situ конзервација на приоритетните растенија во меѓуграничната област на Грција и Република Северна Македонија
Д-р Елени Малупа, Истражувачки директор и Проектен координатор, Институт за одгледување на растенија и генетски ресурси, Грција
– Дефинирање на приоритетните растенија за конзервација во меѓуграничната област на Грција и Република Северна Македонија – Преглед на собраните ботанички колекции и утврдените закани/ризици
Д-р Никос Кригас, Истражувач, Ботаничар, Институт за одгледување на растенија и генетски ресурси, Грција
– Резултати на проектот во Република Северна Македонија
Д-р Ивана Јанеска Стаменковска, Проектен менаџер, Општина Дебрца